psynavigator - Uşaqlarda Posttravmatik stresslərin xьsusiyyətləri
   
 
  Muasir Psixologiya Merkezi
  psixoloji məsləhət
  məqalə
  Старт
  Bizə yazın
  Elmi araşdırmalar
  Psixoloji testlər
  Stress
  => Stressorlar
  => Stress yaradan amillər
  => Psixoloji stress
  => Uşaqlarda Posttravmatik stresslərin xьsusiyyətləri
  => Stessin nцvlərini
  => Stress emosional halının məhkəmə psixoloji ekspertizası
  Ailə psixologiyası
  Prenatal dovr
  Psixoloq
  Səxsiyyət və fərdiyyət
  Psixokorreksiya
  Uşaq psixologiyası
  NLP
  Klinik psixologiya
  Huquq psixologiyası
  Umumi psixologiya

Uşaqlarda Posttravmatik stresslərin xüsusiyyətləri

 

Məlumdur ki , stress uşaqarda daha ciddi fəsadlar törədir. Çünki , uşaqlar yaşadıqları dərd haqqında məlumat verə bilmir. Uşaqlar ailədə və cəmiyyətdə əhalinin qayğıya , köməyə  və himayəyə daha çox ehtiyac duyan təbəqəsi sayılırlar. Bununla yanaşı onlarda böyüklər kimi , təbii və texniki fəlakət zonalarında ağır fiziki və psixoloji sarsıntılara məruz qalır , hərbi əməliyyatların şahidi olur , girova çevrilirlər. Eyni zamanda , uzunmüddətli xəstəliklər və müxtəlif səbəblərdən xəstəxanaya düşmək uşaqlarda travmatik simtomların yaranmasına səbəb ola bilər. Burada sadalanan amilleri nəzərdən keçirərək təhlil edək.

         Uşaqlarda fobiya və stress yaradan ən ciddi hadisə müharibə və onun dəhşətləridir. Faktlar göstərir ki , hərbi döyüş əməliyyatları ilə bağlı olan hadisələr uşaqların həyatına və sağlamlığına böyük zərbə vurur. Aparılmış tədqiqatların təhlilindən çıxış edib , onu aşağıdakı kimi qruplaşdıra bilərik.

1.     uşağın və onun yaxınlarının əyatının və sağlamlığının bilavasitə təhlükə ilə üzləşməsi;

2.     valideynlərini və yaxınlarını itirmək;

3.     uşağın fiziki travmaya məruz qalması.

Uşaqlar çox vaxt öz həyatlarında baş vermiş hadisə ilə bağlı hər hansı səbəb olmadan günahkarlıq və narahatlıq hissi keçirirlər. Şübhəsiz ki , uşağın yaş dövründən asılı olaraq , bu xüsuyyitlər fərqli şəkildə özünü biruzə verir. Məktəb yaşına qədər uşaqlarda bu qəbildən olan travmatik vəzyyətlərin tipik xüsusiyyətləri reqressiv avranışda özünü göstərir. Bu zaman uşaqlar valideynlər və yad adamlar qarşısında səbəbi biilnməyən qorxu hissi keçirir , əldə etdikləri vərdişləri itirir, təlqinə , kənar təsirlərə qarşı həsas olurlar.

     Psixi inkişaf psixoloji xassələrin davamlılığı , sabitliyi ilə sıx bağlıdır. Bu həmin xassələrin şəxsiyyətin daimi əlamətlərinə çevrilməsi prosesində özünü göstərir. Uşağın inkişafının ayrı – ayrı mərhələlərində psixikanın bu və ya digər istiqamətdə inkişafı üçün daha əlverişli şəait yaranır. Bu şəraitlərdən bəzisi müvəqqəti , keçici xarakter daşıyır. Belə ki , psixi xassələr və xüsusiyyətlər yaş dövrlərindən əhəmmiyyətli dərəcədə asılıdır.

     Nisbətən böyük yaşlı uşaqlarda isə bu , daha çox təhsil və ünsiyyətlə bağlı problemlərdə özünü göstərir. Depressiyadan , aqressiyaya qədər müxtəlif davranış pozuntuları onlar üçün xarakterik əlamətdir. Belə uşaqlarda müxtəlif somatik xəstəliklər də özünü biruzə verir. Müharibə şəratində valideynlərindən uzun müddət aralı düşən uşaqlarda depressiya , razılıq hiss etmək qabiliyyətinin olmaması , sosial əlaqələrin pozulması halları baş verir.

Ümumiyyətlə uşaqların  şahid olduğu həyatı təhdid edici bir hadisədən sonra inkişaf edən qayğı belirtiləri , hadisəyə bağlı qaçınma davranışları  və qorxu reaksiyalarını ehtiva edər. Bu hər hansı bir ölüm hadisəsini , təbii fəlakət , hər hansı bir qəza və buna bənzər adamı və həyatı təhdid edici bir hadisədən sonra illər içərisində inkişaf edə bilər. Uşaq belə bir vəziyyət qarşısında reaksiyasız və çarəsiz qalmış ola bilər.

Ümumiyyətlə məruz qalınan hadisə ilə əlaqədar kabuslar , yaşanılan hadisənin yeri , ildönümü və onu xatırladan şeylərdən qaçış və onunla əlaqədar qorxular , yuxunun pozulması , pesimist düşüncələr , qayğı , qıcıqlanma , o hadisənin birdən təkrar yaşanır kimi olması , uşağı  düşüncə olaraq da o hadisələ əlaqədar narahat edən düşüncələr şəklində şikayətlənmələr olar.

Сегодня были уже 1 посетителей (13 хитов) здесь!
=> Тебе нужна собственная страница в интернете? Тогда нажимай сюда! <=